Zajęcia z robotyki w naszym przedszkolu to nauka przez zabawę!
Rozwijają logiczne myślenie , kreatywność i umiejętność rozwiązywania problemów . Uczą współpracy , koncentracji oraz myślenia przyczynowo-skutkowego , a dzieci zyskują pewność siebie i radość z odkrywania nowych technologii
W ostatnich dniach grupę „Bystrzaków” odwiedził wyjątkowy gość – mama Julki, która zabrała nas w fascynującą podróż po świecie swoich wspomnień .
Podczas spotkania dowiedzieliśmy się, że podróżowanie to nie tylko wspaniała zabawa i okazja do nauki , ale także wielka przygoda, w której czasem zdarzają się nieprzewidziane sytuacje . Dzieci z ogromnym zaciekawieniem słuchały opowieści o dalekich krajach , oglądały kolorowe ulotki oraz pocztówki z najróżniejszych zakątków świata .
Prawdziwą atrakcją była prezentacja sprzętu narciarskiego . Każdy mały podróżnik mógł nie tylko go dotknąć, ale i przymierzyć!
Na zakończenie tej przygody Bystrzaki zamieniły się w prawdziwych artystów – malowały pamiątki, nadając im wyjątkowe barwy ,
tworzyły własne, pięknie pachnące mydełka , które będą wspaniałą pamiątką tego spotkania!
Serdecznie dziękujemy mamie Julki za poświęcony czas , mnóstwo inspiracji oraz podzielenie się swoją pasją i niesamowitymi opowieściami
W ramach projektu Zuchy wyruszyły w wyjątkową podróż przez świat zmysłów, prowadzoną przez elfa Kacperka
Każdego dnia mali odkrywcy poznawali otaczający ich świat poprzez wzrok, słuch, dotyk, węch i smak, ucząc się uważności, koncentracji oraz współpracy.
Dzieci obserwowały eksperymenty z kolorami, odkrywały dźwięki instrumentów i ciszy, rozpoznawały zapachy, doświadczały różnorodnych faktur oraz porównywały smaki
Zabawy sensoryczne i muzyczne pozwoliły im eksperymentować, zadawać pytania i wyrażać swoje spostrzeżenia w twórczy sposób.
Projekt był połączeniem radości, nauki i kreatywnej aktywności – pełnym ciekawości, skupienia i dziecięcego zaangażowania
Elf Kacperek z dumą obserwował swoich małych odkrywców, którzy poznawali świat wszystkimi zmysłami
Dzisiaj, w ramach zajęć z dogoterapii, odwiedził nas młody owczarek niemiecki Stanisław, który od razu skradł serca wszystkich dzieci
Podczas spotkania poruszyliśmy bardzo ważny temat, jakim jest bezpieczeństwo i dobrostan czworonogów w czasie zimowej, mroźnej aury . Dzieci z dużym zaangażowaniem słuchały, zadawały pytania i dzieliły się swoimi doświadczeniami
Dowiedziały się, że naszych futrzastych przyjaciół należy chronić przed niskimi temperaturami , zapewnić im ciepłe schronienie, a także regularne posiłki i stały dostęp do świeżej wody . Nie zabrakło również rozmów o empatii, odpowiedzialności i trosce o zwierzęta
Pamiętajmy o tym wszyscy na co dzień – zwłaszcza zimą – bo nawet drobne gesty mogą mieć ogromne znaczenie dla naszych czworonożnych przyjaciół
Bystrzaki zakończyły rok 2025 zajęciami rozwijającymi kompetencje społeczno-emocjonalne , w których towarzyszył im robot Photon . Podczas zajęć dzieci rozwijały umiejętność dostrzegania i nazywania swoich mocnych stron oraz ćwiczyły wypowiadanie się na forum grupy , co sprzyjało budowaniu poczucia własnej wartości i pewności siebie . Każde dziecko stworzyło swoją indywidualną tarczę talentów , w której mogło zaprezentować swoje umiejętności, zainteresowania oraz obszary, w których chciałoby się rozwijać .
Równocześnie doskonaliliśmy umiejętności programowania poprzez praktyczną pracę z robotem Photon , łącząc naukę technologii z rozwojem emocjonalnym . Zajęcia rozpoczęliśmy wspólnym siedzeniem w elastycznym kręgu, co sprzyjało integracji i wzmacnianiu więzi społecznych w grupie .
W dalszej części wykorzystaliśmy elastyczną chustę animacyjną do zabaw zespołowych, które rozwijały umiejętność współpracy , komunikacji oraz wzajemnego wsparcia między dziećmi. Zajęcia przebiegały w atmosferze zaangażowania , otwartości i dobrej współpracy .
🌈 Projekt edukacyjny „W świecie kolorów” – grupa Pszczółki 🐝 U nas kolory nie wisiały grzecznie na ścianie – one biegały, chlupały, lepiły się do palców i wywoływały salwy śmiechu 😄 Każdy dzień miał swój kolor przewodni, a dzieci przychodziły ubrane dokładnie w kolor dnia, dzięki czemu od rana było wiadomo: dziś będzie się działo!
🎨 Na dobry początek Plansza edukacyjna i bajka „Biała kraina” pokazały dzieciom, że świat bez kolorów byłby bardzo smutny. Na szczęście u nas szybko zrobiło się tęczowo 🌈 Większość zajęć miała charakter sensoryczny, bo najlepiej uczyć się wtedy, gdy ręce, nogi i nos też mają coś do roboty.
🔴 Dzień czerwony Czerwony ryż przesypywał się przez palce, po czerwonych polach można było skakać bez końca, a truskawki pomagały w liczeniu. Czerwony = energia!
🔵 Dzień niebieski Niebieska play dough (masa plastyczna) była ugniatana, wałkowana i formowana na wszystkie możliwe sposoby, do tego zabawy sensoryczne oraz niebieska ścieżka sensoryczna. Spokojnie? Tylko z nazwy 😉
🟢 Dzień zielony Zielona galaretka była hitem – miękka, chłodna i bardzo ciekawa w dotyku. Zielona ścieżka sensoryczna dopełniła zabawę i wywołała mnóstwo śmiechu.
🟡 Dzień żółty „Co to za smak?” – banan, cytryna i ser sprawiły, że miny dzieci mówiły wszystko 😄 Do tego żółta ścieżka sensoryczna i porcja radości.
🩷💜 Dzień różowy i fioletowy Balony latały, dzieci się ruszały, a matematyczne kwiaty pomagały liczyć i porównywać. Kolorowo, lekko i bardzo wesoło.
🟠 Dzień pomarańczowy Królik zajadał marchewkę – najpierw w zabawie manualnej, potem matematycznej. Marchewki liczyły się same… prawie 🥕🐰
⚪ Dzień biały Zabawy z mlekiem pobudziły ciekawość, a ruchowo-muzyczna bitwa śnieżna rozkręciła wszystkich na dobre ❄️🎶
🎉 Wielki finał Kolorowanie balonów, zabawa ruchowa „Pokonaj kolorową drogę” i praca plastyczna – zielona żabka 🐸
Było sensorycznie, ruchowo, twórczo i bardzo radośnie, a kolory zostały z nami na długo 🌈 👉 Zapraszamy do obejrzenia filmu i wspólnego powrotu do tych barwnych chwil! 🎥✨
Przed świętami nie mogliśmy zapomnieć o ubraniu żywej choinki na przedszkolnym placu. Było to dla nas wyjątkowe wydarzenie!
W dekorowanie drzewka zaangażowały się dzieci ze wszystkich grup, które najpierw z wielkim zapałem przygotowały eko ozdoby z naturalnych materiałów : szyszek, patyczków oraz mas plastycznych Następnie własnoręcznie je ozdabiały, tworząc niepowtarzalne i kolorowe dekoracje!
Podczas zajęć dzieci dowiedziały się, jak ważne jest, aby ozdób ekologicznych było więcej niż sztucznych , ponieważ są one lepsze dla naszej planety i pomagają dbać o środowisko Była to wspaniała lekcja ekologii połączona z kreatywną zabawą!
Ubieraniu choinki towarzyszyło wiele radości , śmiechu i dumy z własnoręcznie wykonanych ozdób Dzieci świetnie się bawiły , a wspólna praca sprawiła im ogromną satysfakcję !
Wielka Misja Bystrzaków: Jak małe ręce uratowały magię Świąt!
W naszej grupie wydarzyło się coś niezwykłego! Kiedy złośliwy Grinch ogłosił, że zamierza popsuć tegoroczne Święta, nasze dzielne Bystrzaki ani przez chwilę się nie zawahały. Zamiast się przestraszyć, postanowiły dowieść, że dziecięca radość i współpraca to siła, której nie pokona żaden zielony złośnik!
Dzieci miały przed sobą nie lada wyzwanie – musiały odnaleźć tajemniczą listę i wykonać aż 23 świąteczne zadania .Każdy krok przybliżał je do ocalenia magii Świąt .
Podczas wielu zmagań sala wypełniła się radosnym śpiewem , zapachem cynamonu i niesamowitą energią! Bystrzaki bawiły się wyśmienicie , a ich entuzjazm był tak zaraźliwy, że stało się coś niemożliwego…
Odwiedził nas sam Grinch!
Choć na początku był nieco naburmuszony, szybko zrozumiał, że z Bystrzakami nie ma żartów. Widząc ich wielkie serca i zapał do pracy, jego własne serce zaczęło bić mocniej i cieplej . Dzięki dzieciom Grinch odnalazł w sobie radość i zamiast psuć plany, sam stał się częścią naszej świątecznej drużyny .
Magia Świąt została uratowana!
Jesteśmy dumni z naszych małych Bohaterów, którzy pokazali, że mając u boku przyjaciół , można pokonać każdą przeszkodę i odmienić nawet najbardziej upartego marudę!
Do Pszczółek świąteczny klimat przyszedł… ubrany w sweterek
Ten dzień pachniał magią i brokatem — dzieci same tworzyły ozdoby, a potem z dumą zawieszały je na naszej choince. Każda dekoracja była wyjątkowa, bo zrobiona własnymi rękami i z ogromnym sercem
A kiedy choinka już błyszczała, magia poszła dalej… ozdoby pojawiały się w całej sali i nagle zwykłe miejsce zamieniło się w prawdziwie świąteczną przestrzeń
Tak właśnie świąteczne sweterki wprowadziły Pszczółki w bożonarodzeniowy nastrój — było twórczo, radośnie i bardzo, bardzo świątecznie
16 grudnia, u Zuchów odbyły się zajęcia z elektroniki!
Odwiedził nas tata Amelki , który w ciekawy i zrozumiały dla dzieci sposób poprowadził spotkanie. Pokazywał różne przewody oraz opowiadał, do czego one służą. Wyjaśnił również, jak działają czujniki .
Dzieci mogły zobaczyć, jak działa i do czego służy walkie-talkie . Dużym zainteresowaniem cieszył się także eksperyment z balonem . Poprzez pocieranie balonu o materiał wytwarzano ładunki elektrostatyczne , które powodowały ruch papierowych „ludzików” , sprawiając wrażenie, że tańczą pod wpływem sił elektrycznych.
Na zakończenie zajęć tata Amelki rozdał dzieciom bransoletki z przewodów , które wcześniej przygotował w domu, a kilka z nich wykonał również podczas zajęć! Bransoletki sprawiły dzieciom dużo radości
Zajęcia z elektroniki były bardzo ciekawe i wzbudziły duże zainteresowanie wśród dzieci .
Projekt edukacyjny „Kiedyś i Dziś” u Bystrzaków to pomysł, którego nadrzędnym celem było porównanie technologii i narzędzi domowych z przeszłości i teraźniejszości , takich jak dawne tarki do prania i współczesne pralki automatyczne , piece kaflowe i piekarniki elektryczne , czy aparaty na kliszę i smartfony .
Głównym założeniem było uświadomienie dzieciom postępu technologicznego oraz zrozumienie, jak nowoczesne urządzenia wpływają na czas , siłę i bezpieczeństwo pracy w domu. Dzieci aktywnie uczyły się o różnicach w metodach pracy i życiu codziennym dziadków w porównaniu do obecnych standardów .
Podczas zajęć odbył się pojedynek porównawczy , w którym Mama Julki (serdecznie dziękujemy za przybycie! ) przygotowała ciasto ręcznie , używając tradycyjnych metod, zaś nauczycielka, Pani Basia, użyła do tego celu miksera . Pojedynek ten doskonale zilustrował różnice w czasie i wysiłku pracy „kiedyś i dziś” .
Udało się nam osiągnąć główny cel projektu , jakim było uświadomienie dzieciom postępu technologicznego oraz zrozumienie, jak nowoczesne urządzenia wpływają na czas , siłę i bezpieczeństwo pracy w domu. Dzieci aktywnie uczyły się o różnicach w metodach pracy i życiu codziennym dziadków w porównaniu do obecnych standardów .
Nasze dzielne Pszczółki od września brały udział w projekcie „Jesień zmysłami malowana”, a dziś z radością dzielimy się efektami ich pracy i wspaniałej zabawy!
Na początku poznawaliśmy jesienne warzywa i owoce – dzieci świetnie poradziły sobie z rozróżnianiem, co rośnie na drzewie, co na krzaku, a co w ziemi Potem wspólnie gotowaliśmy pyszny kompot z jabłek – pachniało w całej sali!
Nie zabrakło też zabaw sensorycznych i dydaktycznych!
„Marchewkolina” – czyli masa z marchewki, którą nasze Pszczółki ugniatały, lepiły i tworzyły, ćwicząc przy tym paluszki i wyobraźnię
Kasztanowe literki – trzeba było dopasować kasztany z literkami do tych na kartce!
Ziemniaczane wykopki – najpierw na planszy, a potem… prawdziwe w ogrodzie!
A na deser – ziemniaczane zabawy matematyczne!
Jesień pachniała, smakowała i brzmiała w naszej sali na wszystkie zmysły!
Brawo dla naszych Pszczółek – mali odkrywcy, wielkie serca!
Odwiedzili nas policjanci, którzy w ciekawy i przystępny sposób przypomnieli dzieciom zasady bezpiecznego poruszania się po drodze jako piesi. Przedszkolaki utrwalały znajomość znaków drogowych, sygnalizacji świetlnej oraz prawidłowego przechodzenia przez jezdnię.
Ważnym elementem zajęć była również nauka właściwego zachowania w sytuacji zagrożenia ze strony groźnego psa. Dzieci dowiedziały się, jaką pozycję ciała należy przyjąć, aby chronić się i zminimalizować ryzyko ataku.
Spotkanie było pełne praktycznych wskazówek, ćwiczeń i radosnej atmosfery. Dzięki takim wizytom dzieci zdobywają cenną wiedzę o bezpieczeństwie, którą mogą wykorzystać w codziennym życiu!
Tego dnia w naszym przedszkolu pojawił się wyjątkowy gość prosto z dalekiej Laponii — Święty Mikołaj!
Dzieci od rana nie mogły się doczekać, co chwilę spoglądały w okno i nasłuchiwały dźwięku dzwoneczków… aż w końcu — jest! Mikołaj wszedł do sali z ogromnym workiem prezentów i uśmiechem od ucha do ucha
Każde dziecko otrzymało od niego upominek, a radość, zdziwienie i iskierki w oczach naszych przedszkolaków były bezcenne
W podziękowaniu za wizytę zaśpiewaliśmy Mikołajowi wesołą piosenkę , a on słuchał z uśmiechem i bił brawo razem z nami!
Nie zabrakło też poczęstunku – częstowaliśmy go świątecznymi ciasteczkami i mlekiem, żeby nabrał sił przed dalszą podróżą
Na zakończenie dzieci wręczyły Mikołajowi piękny stroik świąteczny i kartkę z życzeniami, które przygotowały własnoręcznie — pełne kolorów, brokatu i dziecięcego serca
To był cudowny, pełen emocji dzień – pełen śmiechu, radości i magii Świąt.
Dziękujemy, Mikołaju, za odwiedziny i piękne prezenty! Do zobaczenia za rok!
W ten radosny dzień nasze dzielne Zuchy i Bystrzaki wyruszyły na niezapomnianą przygodę do Kopalni Soli w Bochni , aby świętować Mikołajki!
Głównym celem wycieczki było odnalezienie Świętego Mikołaja, który gdzieś się ukrył!
Dzieci, z pomocą wesołych elfów , musiały rozwiązać sprytne zagadki i odnaleźć kilka zaginionych przedmiotów . Była to prawdziwa detektywistyczna misja pod ziemią!
Po wykonaniu wszystkich zadań, nasza ekipa trafiła prosto do magicznej wioski Mikołaja !
A tam… czekał na nich najprawdziwszy Mikołaj w czerwonym stroju! Radość i uśmiechy nie miały końca!
Ale to nie koniec niespodzianek!
Po powrocie do przedszkola Zuchy i Bystrzaki znalazły kolejną porcję prezentów zostawioną przez Mikołaja!
To był radosny, pełen emocji i uśmiechów dzień , który na długo pozostanie w naszej pamięci .
W naszym przedszkolu odbyły się prawdziwie magiczne Andrzejki! Dzieci przeniosły się w świat wróżb, śmiechu i tańca. Zaczęliśmy od tradycyjnych wróżb andrzejkowych – najpierw przebijaliśmy papierowe serca, by odkryć imię swojej „drugiej połówki”. Emocje sięgały zenitu, gdy każdy z niecierpliwością sprawdzał, co kryje się pod jego serduszkiem!
Nie mogło też zabraknąć wyścigu butów – rząd kolorowych bucików przesuwał się w stronę drzwi, by sprawdzić, kto pierwszy „wyjdzie” w świat po szczęście. Było mnóstwo śmiechu i dopingowania!
Potem przyszedł czas na tajemnicze wróżby z lustrem i latarką. W blasku światła dzieci próbowały dostrzec, co przyniesie przyszłość – było trochę czarów, trochę śmiechu i dużo dziecięcej wyobraźni.
Po części pełnej magii i wróżb rozpoczęła się wesoła zabawa andrzejkowa. Przedszkolaki ruszyły w taneczny wir przy ulubionych przebojach: „Kaczuszki”, „Jedzie pociąg z daleka”, „Maszynista zuch” i „Jestem muzykantem, konszablantem”. Sala rozbrzmiewała śmiechem, muzyką i okrzykami radości.
To był dzień pełen czarów, radości i wspólnej zabawy – prawdziwe Andrzejki z uśmiechem!
W czwartek w naszym przedszkolu odbył się wzruszający wieczorek patriotyczny , w którym wzięły udział dzieci z grupy Bystrzaków!
Swój występ rozpoczęły od uroczystego uhonorowania Bolesława Chrobrego , pierwszego króla Polski, w związku z przypadającym w tym roku tysiącleciem jego koronacji.
W dalszej części programu, mali artyści w piękny sposób pokazali, jak cudowną mamy ojczyznę , celebrując polską historię, kulturę i przyrodę .
Była to wspaniała i pouczająca lekcja patriotyzmu, która – mamy nadzieję – zaszczepiła jeszcze większą miłość tych najmłodszych do naszej Ojczyzny
Ten tydzień był pełen odkryć, zabawy i małych patriotycznych kroków!
Poznawaliśmy symbole narodowe — dzieci dowiedziały się, jak wygląda godło, flaga i hymn. Oglądaliśmy je, nazywaliśmy i porównywaliśmy
Liczyliśmy złotówki — mali matematycy uczyli się rozpoznawać monety i utrwalali kolory, przeliczaliśmy je i bawiliśmy się w małe zakupy
Poznaliśmy mapę Polski — wspólnie zaznaczaliśmy najważniejsze miejsca, a potem… sami „zbudowaliśmy” nasz kraj!
Stworzyliśmy Morze Bałtyckie
Ułożyliśmy góry
A przez całą mapę popłynęła rzeka Wisła!
Łowiliśmy rybki w Wiśle — dzieci szukały rybek, których cienie ukryły się w morzu. Była to świetna zabawa rozwijająca spostrzegawczość
Wykonaliśmy pracę plastyczną – kontur Polski — w środku dzieci rozdmuchiwały przez rurkę farbę białą i czerwoną, tworząc piękne, niepowtarzalne kompozycje
Smok Wawelski na zakończenie tygodnia! — poznaliśmy legendę o Smoku Wawelskim, a następnie stworzyliśmy własne smoki z rolek i bibuły. Każdy był inny i wyjątkowy!
Piękna, złota polska jesień to idealny moment na porządki w ogrodzie, które jednocześnie stanowią świetne ćwiczenie motoryki dużej u dzieci. Ruchy takie jak grabienie liści czy zbieranie gałęzi to nie tylko dbanie o przestrzeń wokół nas, ale też naturalna, radosna aktywność fizyczna dla najmłodszych.
Nie mogło również zabraknąć jesiennego tańca z parasolkami, który dzieci wykonały z ogromnym zaangażowaniem do muzyki Chopina.
Ten artystyczny akcent sprawił, że zwykłe porządki zamieniły się w kolorowe, muzyczne święto, pełne uśmiechów i jesiennej magii.
Nasze Bystrzaki i Zuchy wybrały się do Centrum Nauki i Zmysłów w Krakowie!
Głównym celem wyjazdu było pogłębienie wiedzy na temat zmysłów, zwłaszcza dotyku i wzroku, a także rozwijanie empatii poprzez bezpośrednie doświadczanie świata z perspektywy osób niewidomych .
Była to niezwykła podróż w świat percepcji i odkryć!.
Dzieci miały okazję spotkać się i porozmawiać z osobą niewidomą . To cenna lekcja empatii, która pozwoliła zrozumieć wyzwania dnia codziennego, z którymi mierzą się osoby z dysfunkcją wzroku .
Najważniejszą częścią tej sesji były zabawy z zasłoniętymi oczami .
Przedszkolaki wzięły udział w szeregu aktywności — np. rozpoznawanie przedmiotów, poruszanie się w przestrzeni i odkrywanie świata dotykiem .
To doświadczenie uświadomiło im znaczenie pozostałych zmysłów w poznawaniu świata.
Drugą częścią spotkania były warsztaty związane z tematyką światła. .
Eksperymenty z kolorami, cieniami i optyką zachwyciły małych odkrywców .
Zajęcia nie tylko poszerzyły ich wiedzę naukową, ale też rozwinęły wyobraźnię i kreatywność! .
Wycieczka była ważną lekcją społeczną — dzieci zdobyły nową wiedzę , ćwiczyły empatię i rozwijały kreatywność!
Wróciliśmy pełni pozytywnych emocji i nowych inspiracji!
Nasze maluszki przeżyły prawdziwie dyniową przygodę! Dzień rozpoczęliśmy od poznawania wnętrza dyni — dzieci z zaciekawieniem dotykały pestek, wąchały miąższ i odkrywały, co kryje się w środku tego jesiennego warzywa. Rozmawialiśmy również o cyklu życia dyni — od nasionka aż po dojrzały owoc.
W naszym dyniowym kąciku fotograficznym nie zabrakło uśmiechów i radości — dzieci pozowały wśród dekoracji, tworząc piękne, jesienne kadry.
Nie zabrakło też ruchu! Zabawy ruchowe wspierały rozwój koordynacji i wzmacniały obręcz barkową — wszystko w atmosferze śmiechu i dobrej zabawy.
W części sensorycznej dzieci eksperymentowały z „buzującymi dyniami” — połączenie sody i octu wywołało mnóstwo emocji i zachwytów! Maluszki miały okazję obserwować i doświadczać wieloma zmysłami.
Na zakończenie wykonaliśmy dyniowe prace plastyczne, podczas których dzieci ćwiczyły sprawność paluszków. Powstała też jedna wyjątkowa dynia z pomarańczowych Skittlesów — zalana wodą, która pięknie puściła intensywny pomarańczowy kolor.
To był dzień pełen odkryć, radości i jesiennej magii
Kiedy dziecko śpiewa –
śpiewa cały świat.
Cały świat piosenką jest,
śpiewa kot i śpiewa pies,
ptak na niebie, wiatr na drzewie,
świerszcz na łące…
Nawet kiedy pada deszcz,
to ten deszczyk śpiewa też,
że po deszczu, że po deszczu
będzie słońce.
Kiedy dziecko tańczy – tańczy cały świat.
Z rudym kundlem czarny kot,
drzewa z niebem, z ziemią płot,
ptak z obłokiem, wiatr z motylem,
świerszcz na łące…
Cały świat ma tyle lat,
ile dzieci mają lat,
te dzieciaki, co do tańca
wzięły słońce.
Kiedy dziecko płacze –
płacze cały świat.
Kot ma oczy pełne łez,
na podwórku płacze pies,
wiatr w kominie, mysz pod miotłą,
świerszcz na łące.
O, jak słono od tych łez,
nawet cukier słony jest,
o, jak ciemno, o jak zimno –
gdzie jest słońce?
Dajcie dzieciom słońce, żeby łez nie było,
Dajcie dzieciom słońce, dajcie dzieciom miłość.
Dajcie dzieciom słońce, całe słońce z nieba,
Żeby mogły tańczyć, mogły śpiewać.